Sepet boş 
 

Mehterin Tarihi

osmanlı tarihi mehter

1826 yılında, devrin hükümdarı II. Mahmud, "Vakayı Hayriye" adıyla tarihleşen yeniçeri ocağının ortadan kaldırılması sırasında, yeniçeri ordusunun bir parçası olarak kabul edilen mehterhaneleri  de ortadan kaldırmıştı.

II. Mahmud’un “Âsâkir-i Mansûre-i Muhammediye"” adıyla kurduğu yeni orduya, Avrupa askerî bandolarına benzer "Mızıka-i Hümâyun" kurulmuştu. Önce konuyla ilgili olarak  Manguel adında bir müzisyen bu işle görevlendirilmiş, bilahere kifayetsizliği meydana çıkınca, Avrupa’dan tanınmış bir otorite ve uzman getirmeğe karar verilmiştir. 1831 yılında Sardunya kralı nezdindeki türk elçisinin tavsiyesiyle, Donizetti İstanbul’a  getirilmiştir. Donizetti ilk iş olarak yeni baştan saray bando mızıkasını kurdurmuş ve bu ekibi kısa bir zamanda yetiştirmiştir. Bundan sonra Türk ordusunun bütün fanfarları aynı örneğe göre kurulmuş, bu tip bandolarla  marşlar çalınmağa başlanmıştır. Bu bandoların İlk türk şefi "İzmir Marşı" bestekarı Mehmet Ali Bey’dir. II. Mahmud'dan II. Albdülhamid Han'a kadar Osmanlı Devleti’nin başında bulunan padişahlar yeniden bir mehterhane kurmayı düşünmediler.

Türkçülük ceryanlarının başladığı II. Meşrutiyet sırasında yani mehterhanenin kaldırılışının 88 nci yılında yeniden kurulması gündeme gelmiş ve Müze-i Asker-i Osmanî'ye bağlı, yeni mehterhane  kurulmuştur.  Mehterhanenin tarihi asaletine uygun şekliyle kurulması, 1914 yılında yazar Celâl Esat Arseven’in yazıları ve teşvikiyle olmuş, Askeri Müze Müdürü Ahmet Muhtar Paşa tarafından Askeri Müze bünyesinde kadrolu mehterhane kurulmuştur.

Mehterhanenin, ikinci defa aslına uygun şekliyle  kuruluşu 1914 yılındadır. Bu mehterhane; o zamanlar Sultan Ahmed’de Topkapı Sarayı iç avlusundaki Aya İrini-Sen Etiyen  Kilisesi'nde teşhire açılmış olan Askeri Müze'de nevbet vurur, yerli ve yabancı ziyaretçilerin hayranlıklarına mazhar olurdu. 1935 yılına kadar, eski tarihi silah, gereç ve diğer objeler arasında dinlenen mehter, zamanın Milli Müdafaa Vekili Zekai Apaydın tarafından, "aslına nazaran kifayetsizlik" gerekçesi ile kapatılmıştır.

Tarihe karıştığı sanıldığı bir sırada mehterhanenin üçüncü defa kuruluşu hikayesi şöyle olmuştur: 1952 yılında vefat eden İngiltere Kralı VI. George’un cenaze törenine katılan Cumhurbaşkanı Celal Bayar ile Genel Kurmay Başkanı Orgeneral Nuri Yamut’un "İskoç Gayda Takımları"nı görmeleri , eski tarihlerde Askeri Müze'de, İstiklal Savaşı''nda da İnegöl'de kurulup, orduya moral veren mehterleri hatırlatmıştır. Harbiye Müzesi müdürü, emekli Tümgeneral Nazım Ertem ile yine müzede eski eserler uzmanlığı görevinde bulunan  İbrahim Hakkı Konyalı’yı Ankara’ya çağırarak mehter tarihinin incelenmesi ve aslına uygun mehterhanenin kurulmasını emretmişlerdir.

İşte bugün milli törenlerde, Avrupa müzik festivallerinde heyecanla seyredilen, dinlenen mehter; ciddi tarihi araştırmalar ve musiki çalışmaları ve bilhassa o zamanki Mehterbaşıağa Hasan Tahsin Parsadan’ın gayretleriyle 1953 tarihinde 6 katlı olarak kurulmuştur. İlk olarak İstanbul’un 500. fetih yılı 29 Mayıs 1953 yıldönümü törenine katılarak nevbet vurmağa başlamıştır. Zamanla 7-8 kata çıkarılan mehter takımı, 1968 yılında, Genel Kurmay Başkanı Orgeneral Cemal Tural’ın emriyle, tarihi kıyafetleri, enstürmanları ve sazları ile 9 katlı mehter haline getirilmiştir.

Bundan sonra Türkiye'nin çeşitli yerlerinde mehterhaneler kurulmuş ve icra-i faaliyet etmeye devam etmektedirler.

 

 

 

 

 

 

 

Bizden Haberler

Mehter

Dünyanın en eski bandosu olan mehter tarihi, VII. yy. da yazılan ve Türk tarihinin en eski yazılı kaynağı olan Orhun yazıtlarına kadar uzanmaktadır. Mehter, ecdat kahramanlığının ve evrensel boyutlara ulaşmış anlayışının günümüzdeki görkemli bir anıtı ve dünya askeri tarihinin ilk bandosudur.

İletişim Bilgilerimiz

Telefon:
(+90) 212 613 57 24
(+90) 212 616 37 66
(+90) 532 421 92 64
Mail: Bu e-Posta adresi istenmeyen posta engelleyicileri tarafından korunuyor. Görüntülemek için JavaScript etkinleştirilmelidir.
Adres: Topçular Mah. Gürbüzler Cad.
Avni Baba Çarşısı NO:29
Eyüp, İstanbul/Türkiye